Mijn Filmklassiekers top 10

Naast lezen, fotograferen en coderen ben ik ook gek op films. Tijdens mijn studie heb ik een jaartje film- en televisiewetenschappen gedaan, waardoor ik redelijk wat bekende en onbekende klassiekers gzien heb. Zelfs voor mijn jaartje filmstudie had ik al een breed scala aan films gezien, van de begintijd van de filmindustrie tot moderner, natuurlijk. Maar de studie bracht me ook naar films die ik misschien niet zelf gekozen zou hebben. Dat was soms best verrassend leuk. Welke films zou ik aanraden om toch eens te zien, ook als je er zelf misschien niet voor zou kiezen?

Moeilijke vraag, eigenlijk. Want wat is de waarde van een film kijken? Kijk je voor entertainment, of wil je er iets anders uithalen: techniek, tijdsbeeld of maatschappelijk vraagstuk belichten? Ik zal proberen een gebalanceerde top tien lijst te maken. Als je dan toch eens een klassieker wil zien, kies er dan eentje die je ook echt ligt, zodat je er van kan genieten.

Casablanca

Ik ben geen romanticus. Maar deze film is toch best wel romantisch, maar tegelijk ook het omgekeerde van een rom-com. Deze film, uit 1942, speelt zich af in Marokko, in de stad Casablanca. Humphrey Bogart speelt een nog al norse eigenaar van een nachtclub, die zijn oude vlam, Ingrid Bergman, probeert te beschermen tegen de nazi’s die op haar en haar man jagen. Heel langzaam kom je er achter hoe de relatie tussen deze twee er uit zag. Dat er nog veel ongezegd is tussen de twee exen maakt dat dit een interessante film is. Daarnaast is het ook een mooi tijdsbeeld: een film die gemaakt werd tijdens de Tweede Wereldoorlog én daar ook nog eens actueel op ingaat. Dichterbij kun je niet zitten. Laat je niet tegenhouden door het feit dat het een film in zwart-wit is. Deze film is het zeker waard om als klassieker te zien.

The Princess Bride

Gebaseerd op een boek wat ik nooit gelezen heb, en oorspronkelijk ook voor kinderen bedoeld. Maar zoals alle goeie kinderboeken en -films, zijn die juist ontzettend goed geschikt voor volwassenen. Deze film vertelt een verhaal in een ‘raam-vertelling’: een ziek jongetje wordt voorgelezen door zijn opa. Het boek dat hij voorleest is The Princess Bride. Dat verhaal gaat dan weer over Buttercup die verliefd wordt op de knecht Westley. Maar net als ze bijna lang en gelukkig leven verdwijnt Westley en wordt Buttercup min of meer gedwongen te trouwen met de slechterik Prins Humperdinck. Buttercup weet zeker dat haar grote liefde haar komt redden. Maar … hoe zit dit nou allemaal? Uiteraard kan ik niet te veel vertellen zonder enorm te spoileren. Laat me zeggen dat dit ook een romantisch verhaal is, en met humor, maar weer geen rom-com. Het is een cult-klassieker geworden.

Blade Runner

Een film met een Nederlands randje, want Rutger Hauer als replicant (zeg maar: menselijke robot). En met Harrison Ford, als Decker, een agent die op replicants jaagt. Gebasseerd op een boek van Philip K. Dick. Dit is puur science fiction, en tegelijk ook een soort van film noir. Hoewel de film soms traag is, is het wel een prachtige film. Uiteindelijk gaat het verhaal er over wanneer iemand menselijk is: de replicants kunnen zich heel goed voordoen als mens. En zijn ze minder ‘waard’ omdat ze geprogrammeerd zijn? Veel fan-theorieën bedachten dat misschien Decker ook een replicant is en dat gewoon niet wist. Geen vrolijke film, maar wel een film waar je een beetje van gaat nadenken.

The Pirate

Ah! Een echte comedy én een echte musical. Met de geweldige Gene Kelly in de hoofdrol naast Judy Garland. Ik geef toe: dit was ook de eerste film waarin ik Kelly’s blote benen zag en man: wat een benen. Maar dat terzijde. Manuella is een romantisch aangelegd meisje, en haar grote romantische droom is weggedragen te worden door de piraat Macoco. Maar ze moet trouwen met een rijke man die ze niet kan uitstaan. Dan wordt de rondreizende actuer/zanger Serafin verliefd op haar en om haar in te palmen doet hij net alsof hij de piraat Macoco is. Met veel liedjes van Cole Porter en prachtige dansscenes.

Stand By Me

Stand By Me is gebasseerd op een kort verhaal van Stephen King. Vier jongens gaan zonder dat hun ouders het weten op avontuur. Hun doel is om het lichaam te vinden van een vermiste jongen. Ze denken precies te weten waar het zou moeten zijn. Nou zou je denken dat ze onderweg allerlei angstige avonturen meemaken, maar eigenlijk zijn het vooral innerlijke avonturen, waarbij ze door onder elkaar te zijn uit proberen te vinden wie ze zijn. Absoluut een coming of age film.

The Hateful Eight

Dit is een prachtige who-dunnit. Tijdens een sneeuwstorm komen 8 mensen vast te zitten in een soort van herberg in het wilde westen. Is iedereen wel wie ze zeggen dat ze zijn? Is de nieuwe sherrif echt de nieuwe sherrif? En de bounty hunter en zijn gevangene: klopt dat ook? Wat is er gebeurt met de herbergier? Een Tarantino film: dus veel gesprekken met dubbele bodems. Je mag ook wel een twist verwachten, en meer zeg ik daar niet over. In mijn ogen is dit een klassieker, omdat het verhaal zo waterdicht is. Bijna de hele film speelt zich af in één kamer, waardoor je ook weer het gevoel krijgt alsof het een theaterstuk is. En dat geeft dan ook weer mooi aan dat iedereen in de herberg wel een rol lijkt te spelen… het is gewoon mooi.

Christmas Vacation

Weer een echte komedie, met Chevy Chase. Het heerlijke van deze kerstfilm is dat hoe je eigen kerst ook tegenvalt, deze film gaat daar overheen. Waardoor je kerst ineens bijna ideaal lijkt! De familie van vader en moeder komen langs, het kerstdiner lukt niet helemaal, alle kerslichtjes zitten in de knoop, een niet-genode gast komt langs en krijgt vader de bonus van zijn baas waar hij op gerekend heeft?

Platoon

Platoon is één van de eerste harde oorlogsfilms die ik zag. En het is echt gruwelijk. Tijdens de Vietnam oorlog was het voor sommige units niet duidelijk wie nou de vijand was. De oorlog was zo onvoorspelbaar en zo gebrand op het maken van slachtoffers dat de soldaten aan de Amerikaanse kant het soms ook wel op elkaar gemunt leken te hebben. Oorlog is hel en dat geeft deze film weer. Waarom zou je het dan toch moeten zien? Omdat je soms een kijkje moet nemen in de hel, om te weten wat je wilt vermijden. En ondanks de harde boodschap is dit gewoon een film die goed in elkaar steekt.

Her

Net zoals Blade Runner gaat deze film ook over het verkennen van de menselijke geest: wanneer is een mens een mens? In dit geval wordt een man verliefd op een besturingssysteem, dat heel gerafineerd menselijke trekjes weet te simuleren. Het helpt misschien dat het systeem de stem heeft van Scarlett Johansson. Kan de mens een artificial intelligence creeëren dat de menselijke geest benaderd of blijven het toch algoritmes en nulletjes en eentjes? Voor mij is dit een klassieker omdat het aantoont dat de menselijke geest graag menselijke kwaliteiten toedicht aan … alles. Ergens zoeken we toch naar wat herkenbaar is, ook in elkaar.

Eternal Sunshine of the Spotless Mind

Dit kan een verwarrende ervaring zijn. In een nabije toekomst is het mogelijk om herinneringen te wissen. Bijvoorbeeld als je een pijnlijke relatie achter de rug hebt, of omdat je iets gedaan hebt waar je je enorm voor schaamt. Daarna weet je dus ook niet meer dat die herinnering gewist is. Met dit gegeven gaat de film aan de haal. En hoe pijnlijk zou het zijn als iemand besluit om jou uit de herinnering te wissen? Als kijker moet je goed opletten en bereidt zijn om soms net zo weinig, of minder, te weten als de personages. Je hoeft niet alles in één keer te begrijpen. Aan het einde van de film wordt het grotendeels duidelijk.

Bonus: Romeo + Juliet

Toen had ik er tien, en dacht ik ineens: jamaar – Shakespeare groupie! Baz Lurman (van Moulin Rouge) nam het op zich om hét ultieme liefdesverhaal te verfilmen. In een moderne setting, maar met de oorspronkelijke tekst van Shakespeare. En het prachtigste is dat Leonatdo Di Caprio die teksten eruit gooit alsof hij zelf altijd zo praat. Het verhaal zelf overleeft al zo’n 400 jaar. Dat pubers en hun eerste liefde dus nog steeds tegen deze problemen en gevoelens aanlopen zegt wel iets over mensen en Shakespeare. Kortgezegd: Juliet wordt verliefd op Romeo en omgekeerd. Helaas zijn hun families al jarenlang verwikkeld in een vete. Ze kunnen dus nooit bij elkaar zijn. Deze 16-jarigen zien dan ook maar één uitweg om samen te kunnen zijn. Nee, weglopen en samen een leven opbouwen, daar denken ze niet aan.

10 reacties:

  1. Haha, uit welk jaar kom jij!? 😛

    Mijn filmklassiekers zijn de Shawnshark Redemption (oid, weet na al die jaren nog niet hoe je het schrijft) en The Godfather. Die laatste zijn we net weer aan het kijken 🙂

    • Ik ben er eentje uit de jaren 70 🙂 Maar ik keek echt heel veel films, en nog wel. Tijdens mijn studie heb ik ook erg veel oude films gezien, van de jaren 10 en 20 en 30 en verder. Zo ver ben ik niet teruggegaan, anders had ik zeker Oktober of Potempkin er bij gezet van Eisenstein. Maar dat zijn nu wel echte niche films. Shawshank Redemption is ook prachtig: ook naar een boek van Stephen King. En de Godfather is ook echt een klassieker.

  2. Ooh ik moet bekennen dat ik geen enkele van deze films gezien heb. Ik stam ook echt uit een andere tijd. Ze klinken wel allemaal aantrekkelijk. Zijn ze toevallig op Netflix te zien, dat je weet?

  3. Eternal Sunshine of the Spotless Mind is op Netflix te zien. En The Hateful Eight ook (er staan ineens een paar Tarantino’s op Netflix). Ik denk dat de anderen niet op Netflix zijn, tot nu toe. Ik moet maar eens een blogpost aan Netflix klassiekers wijden 🙂 Want gelukkig breiden ze steeds uit met films die niet per se grote kaskrakers waren.

  4. Heb er toch 4 uit je lijstje gezien (princess bride, platoon, eternal sunshine en Romeo + Juliet

  5. Romeo & Juliet is voor mij echt de topper in het lijstje. Vind dat zo’n goede film. Ben niet meeeega fan van ‘oudere’ films, maar er zijn toch wel aardig wat juweeltjes gemaakt he? Vond Her…interessant, maar werd er gek genoeg een beetje ongemakkelijk van. Waarom weet ik nog steeds niet.

    • Her is ook ongemakkelijk, misschien juist omdat er een sprankje herkenbaarheid in zit waar je je vinger niet op kan leggen. Is het voor mensen zo makkelijk om ‘menselijke’ trekken te herkennen in dingen die niet menselijk zijn? Of het idee dat we altijd proberen om onze menselijkheid in te bouwen in zaken als artificial intelligence? Het idee dat we daarin kunnen slagen, is al ingemakkelijk, want hoe uniek zijn we dan, als we een ‘kopie’ kunnen maken in een programma? Of is het idee dat we verliefd kunnen worden op een ‘stem en persoonlijkheid’, zonder dat we weten of daar een lichamelijke persoon achter zit? Ik weet het ook niet. Maar ik vind het wel een mooie, aandoenlijke, romantische en tragische film.

  6. Eternal Sunshine of the Spotless Mind & Her vind ik ook geweldig mooie films!

    • Het zijn de meest romantische films die ik ook echt leuk vind. En ik ben niet romantisch. Maar hier zitten zoveel interessante kanten aan, dat ik het gewoon erg interessant vind.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *